غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )

261

مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )

بانى طلاكارى گنبد حرم رضوى . وى در سال 918 ه . ق « 1 » و به قول مشهور در چهارشنبه 26 ذىحجه 919 ه . ق « 2 » در روستاى شاه‌آباد اصفهان « 3 » متولد شد . در سن پنج شش‌سالگى ( 923 ه . ق ) حكومت هرات به نام وى شد و تحت سرپرستى يكى از امراى قزلباش به نام امير خان موصلو به آنجا رفت . « 4 » در سال 928 ه . ق از هرات عازم تبريز شد و به حضور پدر رسيد . « 5 » در سال بعد به حكومت شيراز منصوب شد . « 6 » پس از اينكه شاه اسماعيل صفوى در 19 رجب 930 ه . ق در گذشت ؛ « 7 » امراى قزلباش بنا به وصيت او طهماسب ميرزا را به پادشاهى برداشتند . « 8 » چون در اين زمان شاه‌طهماسب ده سال و شش ماه بيش نداشت « 9 » قدرتش توسط امراى قزلباش محدود شده بود ، در واقع آنها همه كارها را در دست داشتند . حرص و قدرت‌طلبى قزلباشان و نظام قبيلگى لجام گسيخته باعث به وجود آمدن مشكلات و رقابت‌هاى داخلى زيادى شد كه براى ده‌ها سال ادامه يافت . « 10 » ازسوىديگر شاه‌طهماسب با حملات گسترده و پىدرپى ازبكان در شرق و عثمانىها در غرب روبه‌رو بود و درگيرىهاى داخلى امراى قزلباش ، « 11 » او را در دهه اول حكومتش در وضعيتى قرار داده بود كه نمىتوانست با اين مشكلات خارجى با قاطعيت برخورد

--> ( 1 ) - محمود افوشته‌اى نطنزى : نقاوة الآثار / 12 ( 2 ) - عبدى بيگ شيرازى : تكملة الاخبار / 54 ؛ قاضى احمد قمى : خلاصة التواريخ 1 / 127 ( 3 ) - حسن بيگ روملو : احسن التواريخ / 186 ؛ ميرزا بيگ جنابدى : روضة الصفوية / 268 ( 4 ) - حسن بيگ روملو : پيشين / 212 ( 5 ) - ميرزا بيگ جنابدى : پيشين / 351 ( 6 ) - قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 152 ( 7 ) - همان / 154 ؛ حسن بيگ روملو : پيشين / 237 ( 8 ) - ميرزا بيگ جنابدى : پيشين / 362 ؛ محمود افوشته‌اى نطنزى : پيشين / 12 ( 9 ) - حسن بيگ روملو : پيشين / 241 ( 10 ) - تاريخ ايران دوره صفويان / 50 ( 11 ) - حسن بيگ روملو : پيشين / 245 - 247